Psalm 108 (deel I)

laatste wijziging: 23 augustus 2007

samenvatting van toespraak gehouden op zondag 12 augustus in den Haag (zie luister & kijk)

Psalm 108 (deel I)

compositiepsalm
parallellen tussen David en de Zoon van David
David een profeet
vers 2
vers 3
vers 4
vers 5
vers 6

een compositie-psalm
Psalm 108 is een compostie-psalm. D.w.z. ze is samengesteld uit andere psalmen. Het eerste deel (vers 2-6) is afkomstig uit Psalm 57(:8-12) en het tweede deel (vers 7-14) is afkomstig uit Psalm 60(:7-14). Het eerste deel herinnert aan de tijd die David doorbracht in de spelonk, toen hij op de vlucht was voor koning Saul en het koningschap nog op zich liet wachten. Het tweede deel is geschreven toen David inmiddels daadwerkelijk koning was en terugkeerde van één van zijn triomftochten. Het kan niet missen of dit alles is in hoge mate profetisch geladen. Het heeft betrekking op "de Zoon van David".

parallellen tussen David en de Zoon van David
David (betekent: geliefde!) is één van de meest sprekende typen van Hem die in de eerste de beste zinsnede van het NT reeds triomfantelijk "de Zoon van David" heet. Hier een greep uit de eerste episode van zijn leven (voordat hij koning werd).

David		Zoon van David
uit Bethlehem 1Sam.16:18		ook geboren in het 'broodhuis'
een goede herder 1Sam.17:34, 36,37		zet Zijn leven in voor de schapen Johannes 10:11
gezalfd (nadat eerst het offer was gebracht; 1Sam.16:5). Let er op dat David niet gezalfd werd met een kruik (zoals Saul; 1Sam.10:1 - een beeld van vergankelijkheid) maar met een hoorn (een beeld van koningschap; 1Sam.17:13; Openb.17:12). Overigens functioneert de hoorn pas nadat het dier geslacht is...		gezalfd met de heilige Geest, nadat Hij opstond uit het water van de Jordaan - een vooruitwijzing naar Zijn opstanding uit de doden Hand.10:38; Hand.2:36
verslaat de vijand. Het hoofd van de reus krijgt een plaats in Jeruzalem - op de later bekende hoofdschedelplaats? (1Sam.17:54)		De laatste vijand (de dood), waar geen mens tegenop kan, is overwonnen in de dood en opstanding van Christus Jezus.
achtervolgd door Saul.		De Zoon van David riep: "Saul, Saul, wat vervolg je mij?". Beide Saul's waren ook uit de stam Benjamin (=zoon van de rechterhand > óók geboren in Bethlehem). Saul is een type van het jodendom dat de Zoon van David vervolgt. Hand.9:4; Gal.1:13,14
verborgen in een spelonk. Adullam (van ad olam - tot de eeuw??) 1Sam.22:1		De Zoon van David is weliswaar gezalfd tot koning maar in de tegenwoordige tijd is daar nog niets van zichtbaar.
verzameling getrouwen rond zich. De outcast's van de samenleving kwamen onder de hoede van David. Lieden die in moeilijkheden verkeerden, schuldeisers hadden of verbitterd waren. 1Sam.22:2		In de verborgenheid geeft de Zoon van David leiding aan een ondergrondse beweging: "de Gemeente Gods". God heeft het onedele in de wereld uitverkoren. 1Kor.1:26

David een profeet
Petrus zegt op de Pinksterdag, nadat hij een Psalm van David had geciteerd:

29 Mannen broeders, men mag vrijuit tot u zeggen van de aartsvader David, dat hij en gestorven en begraven is, en zijn graf is bij ons tot op deze dag. 30 Daar hij (=David) nu een PROFEET was en wist dat God hem onder ede gezworen had één uit de vrucht van zijn lendenen op zijn troon te doen zitten, 31 heeft hij in de toekomst gezien en gesproken van de opstanding van de Christus, dat Hij niet aan het dodenrijk is overgelaten, noch zijn vlees ontbinding heeft gezien.
Hand.2:29-31

David was niet slechts een poëet maar veel meer nog: een profeet! Al zijn Psalmen spreken van Hem die duizend jaar later "uit zijn lendenen" zou voortkomen: de Zoon van David.

Psalm 108 - deel I		aantekeningen
2 Mijn hart is gerust, o God, ik wil zingen, psalmzingen, ja van harte.		"gerust" > lett. bereid = gereedgemaakt. "ja van harte" > lett. "ook mijn eer". Wat was Davids eer toen hij op de vlucht was voor Saul en in een spelonk omgeven werd door een paar honderd 'struikrovers'? Antwoord: David was van Godswege gezalfd en wist dat hij bestemd was voor de troon vergl: Hebr.2:9
3 Waak op, harp en citer, ik wil het morgenrood wekken.		De harp (hebr. kinor) speelt een grote rol in het leven van David. Kinneret (=harp = het meer van Genesareth) speelt een grote rol in het leven van de Zoon van David. De harp is een beeld van het Woord dat door louter het horen in staat is boze geesten te verdrijven; 1Sam.16:23 "ik wil het morgenrood wekken" = ik zal in de dagenraad opwaken (zie St.Vert.), d.w.z. in de vroege ochtend opstaan. Uiteraard een verwijzing naar de opstanding van Christus. Nadat de Zoon van David zou zijn opgestaan zou Hij zijn volgelingen voorgaan (niet naar Jeruzalem maar) naar het Gallilea der heidenen. Hij zou hen openbaar worden aan de zee (Kinneret), een beeld van de natiën. Mat.26:32
4 Ik zal U loven, o HERE, onder de volken, U psalmzingen onder de natiën,		De Zoon van David bevindt Zich vandaag d.m.v. "de Gemeente die Zijn Lichaam is" temidden van de natiën. Niet in Israël maar temidden van de natiën wordt Gods lof bezongen. Kol.1:27
5 want hoger dan de hemel is uw goedertierenheid, tot aan de wolken reikt uw trouw.		Niet de aarde maar de hemelen staan in de tegenwoordige tijd in the picture. Tesamen met Christus, verheft God de Gemeente tot de hoogste hoogten. "Hij heeft ons mede een plaats gegeven in de hemelse gewesten, in Christus Jezus...om in de komende eeuwen de overweldigende rijkdom zijner genade te tonen naar zijn goedertierenheid over ons..." Efeze 2:6-8. "tot aan de wolken", beter: tot de lucht > the sky is the limit. Zie voor Gods trouw: Rom.3:3. Het is Gods goedertierenheid en onvoorwaardelijke trouw die vandaag door de Gemeente temidden van de natiën bezongen wordt.
6 Verhef U boven de hemelen, o God, uw heerlijkheid zij over de ganse aarde.		"verhef U" of "wees verheven". Gods glorie manifesteert zich eerst in de hemelen (nu) en wordt daarna zichtbaar op de aarde (straks). Dit laatste is het onderwerp van het volgende deel van deze psalm. Matteüs 6:10: "Uw Koninkrijk kome; uw wil geschiede, gelijk in de hemel alzo ook op de aarde."